Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko 2014-2020
POIiŚ to krajowy program operacyjny z perspektywy 2014-2020, finansowany głównie z Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego (EFRR). Program obejmuje transport kolejowy i drogowy, gospodarka wodno-ściekowa, efektywność energetyczna w skali całej Polski.
Absorpcja roku do roku
| Rok | Wartość (EUR) |
|---|---|
| 2014 | 17 066 558 755,4 |
| 2015 | 2 567 495 277,14 |
| 2016 | 3 624 822 921 |
| 2017 | 2 781 336 143,98 |
| 2018 | 1 419 542 728,66 |
| 2019 | 645 023 634,99 |
| 2020 | 1 104 272 928,02 |
| 2021 | 286 337 994,54 |
| 2022 | 166 585 766,99 |
| 2023 | 97 829 503,19 |
O programie
Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko 2014–2020 (POIiŚ) był największym programem operacyjnym w historii Unii Europejskiej — z budżetem unijnym 27,4 mld EUR przekraczał budżety programów infrastrukturalnych Niemiec, Francji i Włoch razem wziętych. Finansował inwestycje w transport kolejowy i drogowy (ponad 15 mld EUR), gospodarkę wodno-ściekową i odpadową (ok. 4 mld EUR), efektywność energetyczną i OZE (ok. 3 mld EUR) oraz ochronę zdrowia i kulturę.
W ramach POIiŚ zrealizowano tysiące projektów o strategicznym znaczeniu: setki kilometrów linii kolejowych i autostrad, oczyszczalnie ścieków dla milionów mieszkańców, termomodernizację bloków energetycznych i sieci ciepłowniczych, budowę szpitali, muzeów i sal widowiskowych. Do największych beneficjentów należały PKP PLK (modernizacja kolei), GDDKiA (drogi), NFOŚiGW, TAURON, PGE i samorządy realizujące duże projekty środowiskowe. Program był zarządzany przez MFiPR przy współudziale pięciu ministerstw sektorowych.
Co finansuje POIiŚ
To program dla projektów o dużej skali, zwykle ponadregionalnych. Najczęściej nie służy małym zakupom, tylko inwestycjom, które zmieniają sieć transportową, energetyczną albo środowiskową. W praktyce o charakterze programu decydują priorytety, a nie sama nazwa. Przy ocenie programu trzeba patrzeć jednocześnie na fundusz, perspektywę, instytucję zarządzającą oraz profil beneficjentów, którzy faktycznie podpisali umowy.
- transport kolejowy i drogowy
- gospodarka wodno-ściekowa
- efektywność energetyczna
- ochrona klimatu
- duża infrastruktura publiczna
Jeżeli projekt dotyczy inwestycji materialnych, punktem odniesienia jest zwykle FEDER albo Fundusz Spójności. Jeżeli chodzi o szkolenia, kompetencje, rynek pracy lub usługi społeczne, porównaj program z FSE+. Dla rolnictwa i obszarów wiejskich naturalnym kontekstem jest FEADER.
Kto może aplikować
| Typ beneficjenta | Jak czytać kwalifikowalność |
|---|---|
| GDDKiA, PKP PLK i spółki infrastrukturalne | Najbardziej typowa grupa dla tego programu; zwykle pojawia się w wielu priorytetach. |
| jednostki samorządu terytorialnego | Uprawnienie zależy od konkretnego naboru, miejsca realizacji i typu kosztu. |
| spółki komunalne | Uprawnienie zależy od konkretnego naboru, miejsca realizacji i typu kosztu. |
| administracja publiczna | Uprawnienie zależy od konkretnego naboru, miejsca realizacji i typu kosztu. |
| podmioty zarządzające infrastrukturą | Uprawnienie zależy od konkretnego naboru, miejsca realizacji i typu kosztu. |
Ile pieniędzy i jak interpretować wykorzystanie
Budżet katalogowy programu wynosi 27,41 mld EUR. W danych rocznych widocznych w serwisie suma podpisanych umów to 29,76 mld EUR przy 3274 projektach. Różnica między budżetem a sumą umów nie musi oznaczać błędu: programy mają wieloletni cykl, część alokacji trafia do instrumentów zwrotnych, a projekty z końca perspektywy mogą być rozliczane po formalnym roku zakończenia.
Dla programu 2014-2020 ważna jest zasada n+3. Oznacza ona, że wydatki mogą pojawiać się w danych później niż sam rok budżetowy. Dlatego wykres roczny pokazuje tempo kontraktacji, a nie prosty kalendarz wypłat.
Informacje o programie
- Kod
- POIiS-2014
- Fundusz
- Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego (EFRR)
- Perspektywa
- 2014-2020
- Zasięg
- Ogólnopolski
- Typ
- Krajowy
- Budżet UE
- 27,41 mld EUR
Najważniejsze nabory i dokumenty
Aktualne konkursy dla programu POIiŚ należy sprawdzać w oficjalnym serwisie Funduszy Europejskich oraz na stronach instytucji pośredniczących. Wyszukiwarka naborów jest najlepszym miejscem do weryfikacji terminów, regulaminu, poziomu dofinansowania i listy załączników.
Sprawdź oficjalne nabory dla programu. Po stronie danych historycznych porównaj też wszystkie programy operacyjne, ranking beneficjentów oraz podział regionalny.
Powiązane programy i następstwo perspektyw
Programy operacyjne zmieniają nazwy przy kolejnych perspektywach, ale ich funkcje często są kontynuowane. Dlatego POIiŚ najlepiej analizować obok programów z perspektywy 2021-2027, które przejęły podobne typy interwencji. W praktyce POIR prowadzi do FENG, POIiS do FEnIKS, POWER do FERS, a RPO do regionalnych FE.
FAQ programu
- Co finansuje POIiŚ?
- POIiŚ finansuje przede wszystkim: transport kolejowy i drogowy, gospodarka wodno-ściekowa, efektywność energetyczna, ochrona klimatu, duża infrastruktura publiczna. Dokładny zakres zależy od priorytetu, konkursu i typu beneficjenta.
- Kto może aplikować do POIiŚ?
- Najczęstsze grupy beneficjentów to: GDDKiA, PKP PLK i spółki infrastrukturalne, jednostki samorządu terytorialnego, spółki komunalne, administracja publiczna, podmioty zarządzające infrastrukturą. Każdy nabór ma jednak osobną listę uprawnionych podmiotów.
- Czy POIiŚ jest programem krajowym czy regionalnym?
- Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko 2014-2020 to program krajowy, dostępny dla projektów z całej Polski. Perspektywa finansowa programu to 2014-2020.
- Jak czytać kwoty przy programie POIiŚ?
- Kwoty w serwisie pokazują wartość umów o dofinansowanie albo budżet UE zapisany w katalogu programu. Nie są tym samym co faktyczne płatności na konto beneficjenta.
- Gdzie sprawdzić aktualne nabory?
- Aktualne nabory trzeba weryfikować w oficjalnym portalu Funduszy Europejskich oraz na stronach instytucji pośredniczących.
- Z czym porównać ten program?
- Najlepszym punktem odniesienia są programy z tej samej perspektywy (2014-2020), programy finansowane z tego samego funduszu (FEDER) oraz programy o podobnej funkcji w poprzedniej lub następnej perspektywie.